Ultima Hakları Richard Garriott'a Dönüyor: EA ile Görüşmeler Sürüyor
Richard Garriott, Ultima telif haklarını EA'dan geri alma sürecinde. Ticari marka EA'da kalıyor; yeni bir Ultima RPG'si için neyin kesin, neyin belirsiz olduğunu derledik.
Ultima serisinin yaratıcısı Richard Garriott (Lord British), serinin haklarını Electronic Arts'tan geri alma yolunda olduğunu söylüyor. Ancak ortada henüz imzalanmış bir devir anlaşması yok: Garriott, ABD telif yasasındaki 35 yıllık fesih hakkını kullanıyor ve EA ile görüşmeler sürüyor. Ayrıca geri dönecek olan şey telif hakkı, "Ultima" ticari markası ise EA'da kalıyor. 7 Ekim 2026'da GamesRadar'ın haberleştirdiği yeni röportaj, "yeni bir Ultima RPG'si mümkün mü?" sorusunu yeniden gündeme taşıdı.
Roleplay Turk okurları için konu sadece bir lisans haberi değil. Avatar kavramından Ultima Online'ın oyuncu topluluklarına kadar, dijital rol yapmanın pek çok alışkanlığı bu serinin içinden çıktı.
Garriott tam olarak ne söyledi?
GamesRadar'ın haberi, YouTube'da TechJesse kanalından Jesse Petrilla'ya verilen bir röportaja dayanıyor. Garriott orada telif yasasını şöyle anlatıyor: bir eserin ilk hak sahibi, eseri bir yayıncıya devrettikten 35 yıl sonra hakkı geri alabiliyor. Ona göre bunun için para ödemek gerekmiyor, yalnızca hakkı geri almadan önce karşı tarafa bildirim yapmak yeterli.
"Nisan ayında Electronic Arts'a, bu arada Ultima'nın telif haklarını geri alacağım, dedim. Bana 'evet, yasanın bu olduğunu biliyoruz, ona göre hareket edeceğiz' diye yanıt yazdılar. Şu anda onlarla, birlikte yapabileceğimiz bir şey var mı yok mu diye aktif olarak görüşüyorum."
Richard Garriott, Jesse Petrilla röportajı (GamesRadar aktarımıyla)
Garriott, EA hâlâ hak sahibi olduğu için sonucun ne olacağını kesin söyleyemiyor: "Çözeriz" diyor. En azından eski Ultima oyunlarını yeniden yayımlayabileceğini, hatta bunların devam oyunlarını yapabileceğini de ekliyor.
Neler doğrulandı, neler doğrulanmadı?
Haberin başlığındaki "her şey masada" ifadesi bir yorum. Elimizdeki gerçekler şunlar:
- Doğrulanan (Garriott'ın kendi sözleri): Nisan 2026'da EA'ya bildirim yaptığı, EA'nın yasayı bildiklerini ve ona göre hareket edeceklerini yazdığı ve şu an görüşmelerin sürdüğü.
- Zamanlama: Haziran 2026'da Inside Games'e konuşan Garriott, hakkı 2027'de geri alabileceğini belirtti. Origin Systems 1992'de EA'ya satıldığı için 35 yıllık süre bu tarihe denk geliyor.
- Telif var, ticari marka yok: Garriott "Ultima" adının ticari markasının EA'da kaldığını kabul ediyor. Planı, "Lord British's Ultima" gibi bir adla ilerlemek gibi görünüyor: "Lord British's Ultima, özgün eserimin tüm telif haklarını geri alacak. Bunun neye dönüşeceği ise sıradaki zorluk."
- Doğrulanmayan: Yeni bir oyunun varlığı, türü (tek kişilik RPG mi, MMO mu), stüdyosu, çıkış tarihi, EA'nın bir anlaşmaya yanaşıp yanaşmayacağı. Bunların hiçbiri resmen açıklanmadı.
Yani "haklar geri alındı" demek şu an doğru değil. Doğrusu, sürecin başladığı ve sonucun 2027 ve sonrasında netleşeceği. Hangi eserlerin Garriott'a döneceği, hangilerinin EA'da kalacağı da ayrıca açıklanmadı.
EA'nın yeni Ultima ticari markaları
Haziran 2026'nın ortasında The Phrasemaker, EA'nın "Ultima" için iki yeni ticari marka başvurusu yaptığını duyurdu: indirilebilir oyunları kapsayan 9. sınıf ve çevrimiçi oyunları kapsayan 41. sınıf. Eski 28. sınıf kaydı ise 1985 tarihli. Bu başvuruların yeni bir oyun işareti mi, yoksa Origin Systems adına açılmış eski kaydı güncelleyen rutin bir portföy düzenlemesi mi olduğu bilinmiyor. Ultima Codex gibi hayran siteleri de ikinci ihtimale daha yakın duruyor. EA konuyla ilgili bir açıklama yapmadı.
Eylül 2026'daki Dragon Con'da Garriott, Starr Long ve Chris Spears ile bir panel yaptı. Panelden gelen notlar yalnızca bir hayran forumuna düşen katılımcı aktarımı: görüşmelerin sürdüğü, ekibi yeniden bir araya getirmek istediği, ama ne yapacaklarının henüz netleşmediği söyleniyor. Resmî bir duyuru yok.
Ultima neden bu kadar önemli?
Seri 1981'den beri var ve CRPG tarihinin temel taşlarından biri. Özellikle Ultima IV: Quest of the Avatar (1985), "kötüyü yen, ödülü al" kalıbını bırakıp oyuncuyu ahlaki seçimlerle sınayan sistemiyle ayrıldı. Oyunda amaç bir kötü patronu öldürmek değil, erdemler üzerinden "Avatar" olmaktı: dürüstlük, merhamet, yiğitlik, adalet, fedakârlık, onur, maneviyat ve alçakgönüllülük. Davranışlarınız karakterinizin yolunu belirliyordu. Masaüstü rol yapmaya aşina olanlar için buradaki fikir tanıdık: hizalanma yalnızca bir istatistik değil, oynama biçimi.
Seri sonraki yıllarda da etkisini korudu. PC Gamer'a göre Ultima VII, Larian'ın Divinity: Original Sin ve Baldur's Gate 3 geliştirirken ilham aldığı oyunlardan biri.
Ultima Online ve oyuncu toplulukları
Garriott'ın yapımcılığını üstlendiği Ultima Online, 1997'de çıktı ve kalıcı bir dünyada binlerce oyuncuyu aynı haritada buluşturan ilk büyük MMORPG'lerden biri oldu. Oyunun asıl mirası, oyuncuların kendi hikâyelerini yazmasıydı: zanaatkâr, tüccar ya da haydut olarak yaşamak, ev kurmak, loncalar ve dükkânlar işletmek. Bugün de EA tarafından işletilen resmî sunucular açık. Hayranlar ayrıca oyuncular tarafından işletilen, resmî olmayan özel sunucular geliştirdi.
Roleplay açısından bakınca, bugün FiveM ya da MMORPG üzerinde rol yapan toplulukların birçok alışkanlığı UO'nun Britannia'sında şekillendi. Türkçe oynanan roleplay sunucularıyla ilgilenenler için Lord of the Rings Online'daki yeni sınıf haberine da göz atabilirsiniz.
Shroud of the Avatar: Garriott'ın "ruhani halefi"
EA'dan bağımsız olarak Garriott, Ultima ruhunu Shroud of the Avatar: Forsaken Virtues ile sürdürdü. Steam sayfası oyunu "Richard Garriott'ın Ultima oyunlarının ruhani halefi" olarak tanıtıyor. Oyun Steam'de 27 Mart 2018'de çıktı, ücretsiz oynanıyor ve Türkçe dil desteği yok (yalnızca İngilizce). Geliştirici ve yayıncı bilgisi artık Catnip Games olarak görünüyor. Oyun hâlâ güncelleniyor: Steam'e 27 Ağustos 2026'da "Release 153" yayımlandı.
Shroud of the Avatar, oyuncu evleri, kasabalar ve rol yapma odaklı topluluğuyla Ultima Online'ın havasını taşımaya çalışıyor. Telif hakkı geri döndüğünde Garriott'ın bu deneyimi mi, yoksa tamamen yeni bir projeyi mi tercih edeceği belli değil.
Sıkça sorulan sorular
Ultima hakları Richard Garriott'a geri döndü mü?
Henüz tamamlanmadı. Garriott, ABD telif yasasındaki 35 yıllık fesih hakkını kullanıyor ve kaynaklara göre bu 2027'de gerçekleşebilir. EA ile görüşmeler sürüyor.
"Ultima" adını kullanarak oyun yapabilir mi?
Ticari marka EA'da olduğu için "Ultima" adını tek başına kullanması beklenmiyor. Garriott "Lord British's Ultima" adını gündeme getirdi.
Yeni bir Ultima oyunu duyuruldu mu?
Hayır. Oyun türü, stüdyo ve çıkış tarihi açıklanmadı. Garriott yalnızca eski oyunları yeniden yayımlayabileceğini ve devam oyunları yapabileceğini söylüyor.
EA'nın yeni Ultima ticari markaları ne anlama geliyor?
Haziran 2026'da iki yeni başvuru yapıldı, ancak bunların yeni oyun planı mı yoksa rutin yenileme mi olduğu bilinmiyor. EA açıklama yapmadı.
Eski Ultima oyunlarını şimdi nereden alabilirim?
GOG'da Ultima 1+2+3, 4+5+6, Ultima 7, Ultima 8, Ultima 9 ve Ultima Underworld paketleri satılıyor.
Kaynaklar
- GamesRadar+: Ultima RPG haberi (7 Ekim 2026)
- TechJesse: Richard Garriott röportajı
- Inside Games: EA Loses Control of Ultima to the Creator! (Haziran 2026)
- PC Gamer: telif ve ticari marka ayrımı (Haziran 2026)
- The Phrasemaker: EA yeni Ultima ticari markaları (15 Haziran 2026)
- The Ultima Codex (22 Haziran 2026)
- Steam: Shroud of the Avatar: Forsaken Virtues
Sizce Garriott yeni bir Ultima'yı tek kişilik bir CRPG olarak mı, yoksa bir MMO olarak mı yapmalı? Ultima Online'da rol yaptıysanız hatıralarınızı yorumlarda paylaşın.
